Blog

EROTIEK VAN TOEN.

EROTIEK VAN TOEN.

Vroeger.

Het is tegenwoordig nauwelijks nog voor te stellen dat er een tijd is geweest dat alles dat met erotiek te maken heeft zo werd verborgen, dat je er echt voor op zoek moest om het te vinden. Tegenwoordig heeft iedereen wel een mobieltje, tablet of laptop, waarop je te kust en te keur kunt gaan op het erotisch vlak. Er bestaat een reeks aan websites die pornofilms, betaald of geheel gratis, de huiskamer in brengt. En dan niet enkel van het softe soort. De dames en heren laten zich aan alle kanten elke variant van erotiek welgevallen, iets dat het werkelijke leven ver overstijgt. En wie daar nog niet genoeg aan heeft, kan via de televisieprovider een erotiekpakket aanschaffen, waarop de klok rond mensen bezig zijn elkaar te plezieren. Hoe anders was dat vroeger…

Phil Bloom.

In gezinnen werd erotiek veelal niet besproken, maar daar kwam door het optreden van Phil Bloom verandering in. De kunstenares was lid van Fluxus, een artistieke beweging tegen de, wat genoemd werd, burgerlijke vertrutting. Dat laatste klinkt gek, want Nederland staat immers bekend als vrijgevochten? Dat blijkt een onjuiste aanname als mevrouw Bloom voor het VPRO televisieprogramma “Hoepla” uit de kleren gaat. We schrijven 1967. Decent met gekruiste benen leest zij een krant, die ze langzaam wat laat zakken. Voor het eerst zijn zo twee blote damesborsten op de beeldbuis zichtbaar. Het is de Britse krant The Daily Mirror die er een artikel aan wijdt. De redactie van het dagblad verbaast zich over de bekrompenheid van Holland, waar zoiets als een half blote dame nog tot Kamervragen leidt en het tot een  verbod van het programma, op een haar na, niet wordt besloten. Het leidt tot zelfcensuur als dominee en VPRO-directeur A.J. Mulder verdere afleveringen van het programma verbiedt.

Cremer en Wolkers.

Het is literatuur dus dan mag het. Zo is ongeveer de stelling in die tijd en ver daarvoor. Waar bloot als verderfelijk wordt beschouwd staan de musea vol met schilderijen en beelden waar dit als normaal wordt beschouwd. Wie de kunst van de oude Grieken en Romeinen (en Chinezen) bekijkt treft daar afbeeldingen aan die aan fantasie niets te wensen overlaat. Er wordt volop gecopuleerd op servies en andere gebruiksvoorwerpen. In de moderne tijd zijn het de “nozems” Jan Cremer en Jan Wolkers die in hun boeken de erotiek tot op de details beschrijven. Boeken als Ik Jan Cremer, Kort Amerikaans en Turks Fruit vinden gretig aftrek. Een persoonlijke noot in dezen: toen het boek Kort Amerikaans gelezen moest worden op mijn middelbare school, werd vooraf eerst een ouderavond belegd, waar iedereen zijn bezwaren kon uiten. Na lezing van dergelijke literatuur verdween die in de afgesloten boekenkast. Naast de Panorama, het blad dat ook wel eens een plaatje toonde dat de tere kinderziel zou kunnen schaden.
Bioscoop.

Nu waren er wel bioscopen (de kleinere, obscure zaaltjes) die erotische films vertoonden. Maar de rolprenten Deep Throat en Blue Movie brachten het genre ook in de grotere zalen. Er bestond zelfs een Vereniging Voor De Vrije Filmkeuze, die Deep Throat in 1975 liet vertonen bij wijze van protest tegen alle verboden uit die tijd. Je moest wel lid van die club zijn, want het bestaan van verenigingsleden (contributie een rijksdaalder) maakte dat het geen openbare vertoningen betrof. Als dat in Maastricht wel zo is, staat de politie op de stoep om de film in beslag te nemen. Premier Dries Van Agt bepaalt vervolgens dat porno in het openbaar is toegestaan, mits de bioscoop niet meer dan 50 stoeltjes groot is. Logischerwijs nemen bioscoopeigenaren geen genoegen met dit volstrekt uit de lucht gegrepen aantal. In Amsterdam wordt de film ook in Cinema Parisien uitgezonden. De politie neemt de film voor de grote zaal in beslag, terwijl men in de kleine zaal gewoon verder kan kijken. Na dit voorval besluit de Hoge Raad dat de film niet aanstootgevend is voor personen van boven de achttien jaar.

Sigarenboer.

Dit verhaal speelt zich af in een tijd dat mensen nog volop rookten. Winkels waar men rookwaren kon kopen sierden overal nog de straten. Nu zijn ze een zeldzaamheid geworden, destijds werden ze druk bezocht. En dat niet alleen voor de sigaretten, sigaren en pijptabak. In een hoekje van de winkel werden ook erotische blaadjes uitgestald. Er stonden dames op de cover met grote plaksterren op de borsten, of afgedekt met een bruin bandje. Blaadjes als Candy en Chick. Die laatste werd bedacht door Jan Wenderhold en Joop Wilhelmus en moest aanvankelijk onder de toonbank worden verkocht, wegens een verbod. Na het zogenaamde Chick-arrest in 1970 was het pas legaal. Candy was aanvankelijk een blaadje met contactadvertenties, maar toonde na het genoemde arrest steeds meer bloot. In tegenstelling tot de Playboy werden ook de geslachtsdelen van de modellen gefotografeerd.

Closer Together.

Over erotiek van toen valt nog veel te schrijven. Dit verhaal is dan ook verre van compleet en krijgt vast een vervolg. Het toont in al zijn facetten waar Nederland vandaan komt. Het christelijk geloof heeft in alle toonaarden het denken van de mens beïnvloed. En wel zo dat elke hang naar vrijheid de kop in werd gedrukt door het geweten dat steeds maar wees op de zondigheid van de daad. Geen wonder dat er nog altijd een taboe op erotiek rust, hoe vrij verkrijgbaar erotische producten, zoals die van 210th, momenteel ook zijn. De seksuele revolutie van de jaren 60 heeft met name door de komst van de pil veel fysieke vrijheid gebracht, maar in de hoofden van de mensen dreunt het Calvinisme nog heel lang door. Zo durft lang niet iedereen een erotiekwinkel binnen en bestaat het succes van onlineverkoop van erotica hieruit dat die geanonimiseerd bij de koper wordt afgeleverd. Het zijn echter de liefde en erotiek die mensen Closer Together doen zijn. Zonder taboe daarvan genieten, daar kan toch niets en niemand tegen zijn?!

Jan Weeber.
©210th
Bronnen: Wikipedia, De Lustfabriek, Belfabriek.

Share this
Older Post Newer Post